ویدیوی دکتر رضوانی: چه زمانی حیوان شما به دندانپزشک نیاز دارد؟

📸 مشاهده ویدیو در اینستاگرام دکتر رضوانی

پیش از غوطه‌ور شدن در دنیای اصطلاحات، این ویدیو را تماشا کنید. دکتر رضوانی به شما می‌گوید چه زمانی حیوان خانگی‌تان واقعاً به دندانپزشک نیاز دارد.

حرف A

آبسه دندان (Dental Abscess)

تجمع چرک در اطراف ریشه دندان که بر اثر عفونت باکتریایی ایجاد می‌شود. این وضعیت بسیار دردناک است و اگر درمان نشود می‌تواند به استخوان فک و بافت‌های صورت گسترش یابد. درمان شامل تخلیه آبسه، عصب‌کشی یا کشیدن دندان و تجویز آنتی‌بیوتیک است. آبسه دندان سگ

آسیاب بزرگ (Molar)

دندان‌های انتهایی دهان که برای خرد کردن غذا استفاده می‌شوند. سگ‌ها ۱۰ دندان آسیاب بزرگ و گربه‌ها ۴ دندان آسیاب بزرگ دارند. این دندان‌ها به دلیل قرارگیری در انتهای دهان، اغلب دچار جرم و پوسیدگی می‌شوند.

آسیاب کوچک (Premolar)

دندان‌هایی که بین دندان نیش و آسیاب بزرگ قرار دارند و برای بریدن و خرد کردن غذا به کار می‌روند. سگ‌ها ۱۶ دندان آسیاب کوچک و گربه‌ها ۱۰ دندان آسیاب کوچک دارند.

آسپیراسیون (Aspiration)

ورود مواد خارجی مانند محتویات معده به ریه‌ها. این اتفاق می‌تواند در حین بیهوشی اگر حیوان ناشتا نباشد رخ دهد و بسیار خطرناک است. به همین دلیل ناشتا بودن قبل از بیهوشی ضروری است.

آنتی‌بیوتیک (Antibiotic)

دارویی که برای مقابله با عفونت‌های باکتریایی استفاده می‌شود. در دندانپزشکی حیوانات، آنتی‌بیوتیک معمولاً پس از کشیدن دندان عفونی یا جراحی لثه تجویز می‌شود. راهنمای آنتی‌بیوتیک

آمالگام (Amalgam)

ماده‌ای قدیمی برای پر کردن دندان که امروزه به ندرت در دامپزشکی استفاده می‌شود و جای خود را به مواد کامپوزیتی همرنگ دندان داده است.

آنامنز (Anamnesis)

شرح حال کامل بیمار که شامل علائم، سابقه بیماری‌ها و رفتارهای حیوان است. گرفتن شرح حال دقیق یکی از مراحل اولیه معاینه دامپزشکی است.

آندودنتیک (Endodontics)

شاخه‌ای از دندانپزشکی که به درمان پالپ دندان (عصب) می‌پردازد. عصب‌کشی یکی از روش‌های اندودنتیک است.

آپکس (Apex)

انتهای ریشه دندان. عفونت‌های ریشه معمولاً از ناحیه آپکس شروع می‌شوند و آبسه پری‌اپیکال می‌سازند.

آینه دندانپزشکی (Dental Mirror)

ابزاری برای مشاهده سطوح داخلی دندان‌ها و بافت‌های دهان که در معاینه تخصصی استفاده می‌شود.

حرف B

باکتری (Bacteria)

میکروارگانیسم‌های تک‌سلولی که عامل اصلی عفونت‌های دهانی و بیماری پریودنتال هستند. کنترل بار باکتریایی دهان با مسواک زدن و جرم‌گیری انجام می‌شود.

بوی بد دهان (Halitosis)

بوی نامطبوع از دهان که معمولاً نشانه عفونت باکتریایی، جرم دندان یا بیماری‌های گوارشی است. هرگز آن را طبیعی ندانید. راهنمای کامل بوی بد دهان

بیهوشی کامل (General Anesthesia)

وضعیتی که در آن حیوان کاملاً بیهوش است و هیچ دردی احساس نمی‌کند. تمام درمان‌های دندانپزشکی حیوانات باید تحت بیهوشی کامل انجام شود. بیهوشی ایمن

بافت لثه (Gingival Tissue)

بافت نرمی که دندان‌ها را احاطه کرده و از ساختارهای زیرین محافظت می‌کند. التهاب لثه را ژنژیویت می‌نامند.

بریج (Bridge)

ترمیمی که برای جایگزینی دندان از دست رفته استفاده می‌شود. در دامپزشکی به ندرت استفاده می‌شود.

بیوپسی (Biopsy)

نمونه‌برداری از بافت برای تشخیص بیماری‌هایی مانند تومورهای دهانی. تومورهای دهانی

بیماری پریودنتال (Periodontal Disease)

عفونت بافت‌های نگهدارنده دندان (لثه، استخوان، الیاف). شایع‌ترین بیماری دهان در حیوانات خانگی. بیشتر بخوانید

بهداشت دهان (Oral Hygiene)

مجموعه اقدامات برای تمیز نگه‌داشتن دهان شامل مسواک زدن، استفاده از دهان‌شویه و چکاپ منظم.

براکی‌سفالیک (Brachycephalic)

نژادهایی با صورت پهن و بینی کوتاه مانند پاگ، بولداگ و پرشین که مستعد بیماری‌های دندانی به دلیل ازدحام دندان‌ها هستند. راهنمای نژادهای براکیسفالیک

حرف C

جرم‌گیری (Scaling)

روش حذف جرم‌های دندانی با دستگاه اولتراسونیک و ابزار دستی. جرم‌گیری باید تحت بیهوشی کامل انجام شود. راهنمای جرم‌گیری

جرم دندان (Calculus/Tartar)

پلاک معدنی‌شده که به سطح دندان چسبیده و بستر رشد باکتری‌هاست. جرم زیر لثه خطرناک‌تر از جرم روی تاج است.

پالیش (Polishing)

صاف کردن سطح دندان پس از جرم‌گیری برای جلوگیری از چسبیدن مجدد پلاک. مرحله ضروری در هر جرم‌گیری استاندارد است.

کشیدن دندان (Tooth Extraction)

خارج کردن دندان غیرقابل نجات با جراحی. معمولاً برای دندان‌های دچار پوسیدگی عمیق، شکستگی ریشه یا تحلیل شدید استخوان انجام می‌شود. مراقبت پس از کشیدن دندان

کامپوزیت (Composite)

ماده‌ای همرنگ دندان که برای ترمیم دندان‌های شکسته و پر کردن حفره‌ها استفاده می‌شود.

کورتاژ (Curettage)

تمیز کردن عمقی پاکت‌های لثه و برداشتن بافت‌های عفونی در جراحی پریودنتال.

کلسیم (Calcium)

ماده معدنی اصلی سازنده مینا و عاج دندان. کمبود کلسیم در تولگی می‌تواند به هیپوپلازی مینا منجر شود.

کودک‌دندان (Deciduous Tooth)

دندان‌های شیری که در تولگی ظاهر شده و بعداً با دندان‌های دائمی جایگزین می‌شوند. راهنمای دندان شیری

حرف D

دندان نیش (Canine Tooth)

دندان‌های بلند و تیز که برای گرفتن و پاره کردن طعمه استفاده می‌شوند. شکستگی این دندان‌ها بسیار شایع است و نیاز به درمان فوری دارد.

دندان پیشین (Incisor)

دندان‌های جلویی که برای گرفتن اشیاء کوچک و نظافت استفاده می‌شوند.

دندان شکسته (Fractured Tooth)

شکستگی تاج یا ریشه دندان که می‌تواند باعث نمایان شدن پالپ و عفونت شود. درمان شامل عصب‌کشی یا کشیدن است. درمان دندان شکسته

درد دندانی (Dental Pain)

حیوانات درد دندان را پنهان می‌کنند. علائمی مانند کاهش اشتها، جویدن یک‌طرفه و بی‌قراری می‌تواند نشانه درد باشد.

درمان ریشه (Root Canal Therapy)

حذف پالپ عفونی، ضدعفونی و پر کردن کانال ریشه برای نجات دندان. عصب‌کشی یا کشیدن؟

دیابت و دهان (Diabetes and Oral Health)

دیابت کنترل‌نشده باعث تشدید بیماری‌های لثه و بوی بد دهان می‌شود و برعکس، عفونت دهان می‌تواند کنترل قند را دشوار کند. دیابت و دهان

دهان‌شویه (Oral Rinse)

محلول‌های ضدعفونی‌کننده مخصوص حیوانات که به کاهش پلاک کمک می‌کنند. هرگز از دهان‌شویه انسان استفاده نکنید.

حرف E

ایمپلنت دندانی (Dental Implant)

پایه‌ای تیتانیومی که در استخوان فک قرار می‌گیرد و جایگزین ریشه دندان از دست رفته می‌شود. در دامپزشکی به ندرت و در شرایط خاص استفاده می‌شود. ایمپلنت در حیوانات

ارتودنسی (Orthodontics)

اصلاح ناهنجاری‌های موقعیت دندان‌ها و فک‌ها با بریس‌ها و ابزارهای مخصوص. ارتودنسی حیوانات

اپولیدس (Epulis)

تومور خوش‌خیم لثه که با رشد غیرعادی بافت لثه مشخص می‌شود. درمان اصلی برداشت جراحی است.

انگل و دهان (Parasites and Oral Health)

برخی انگل‌های روده‌ای می‌توانند باعث بوی بد دهان و سوءتغذیه شوند. انگل و بوی بد دهان

حروف F تا Z (ادامه دایرةالمعارف)

در ادامه، سایر اصطلاحات مهم از حرف F تا Z به صورت فشرده آمده است. برای مطالعه عمیق‌تر هر مورد، به مقالات مرتبط لینک داده شده است.

F: فیستول دهانی

مسیر غیرعادی بین حفره دهان و پوست یا بین دهان و بینی که بر اثر عفونت مزمن ریشه ایجاد می‌شود. نیاز به جراحی دارد. فیستول دهانی

F: فلوراید

ماده‌ای که در خمیردندان انسان وجود دارد و برای حیوانات سمی است. هرگز از خمیردندان انسان استفاده نکنید.

G: ژنژیویت

التهاب لثه که معمولاً با قرمزی و خونریزی همراه است. در مراحل اولیه قابل برگشت است. درمان ژنژیویت

H: هالیتوز (بوی بد دهان)

همان بوی بد دهان است که در بالا توضیح داده شد.

I: ایمنی دهان

سیستم ایمنی مخاط دهان که باکتری‌ها را کنترل می‌کند. استرس باعث تضعیف آن می‌شود. استرس و سلامت دهان

L: لیزر درمانی

استفاده از لیزر برای جراحی بدون خونریزی، کاهش التهاب و تسریع بهبود. لیزر

M: مال‌اکلوژن

بدقفل شدن دندان‌ها که می‌تواند باعث زخم‌های دهانی و درد شود. درمان با ارتودنسی یا کشیدن دندان.

N: نکروز پالپ

مرگ بافت پالپ دندان که معمولاً به دلیل ضربه یا عفونت رخ می‌دهد و منجر به تغییر رنگ دندان می‌شود. نکروز پالپ

P: پریودنتیت

مرحله پیشرفته بیماری لثه که با تحلیل استخوان و لق شدن دندان همراه است. نیاز به جراحی دارد.

R: رادیوگرافی دیجیتال

تصویربرداری از دندان‌ها و استخوان فک برای تشخیص دقیق. رادیوگرافی

S: استوماتیت گربه

التهاب خودایمنی شدید دهان که نیاز به درمان تخصصی دارد. استوماتیت

T: تومور دهانی

رشد غیرعادی بافت در دهان که می‌تواند خوش‌خیم یا بدخیم باشد. تومورها

V: واکسن و دندانپزشکی

ارتباط واکسیناسیون و سلامت دهان؛ معاینه دندان قبل از واکسن مهم است. واکسن و دندان

Z: زایلیتول

شیرین‌کننده مصنوعی که در بسیاری از محصولات انسانی وجود دارد و برای حیوانات بسیار سمی است.

سوالات متداول درباره دایرةالمعارف