خونریزی لثه در حیوانات: علل، تشخیص و درمان ۱۴۰۵
۲۵ مهر ۱۴۰۵ - ۱۷ اکتبر ۲۰۲۶
داستان واقعی از کلینیک دکتر رضوانی: سگی از نژاد کاکر اسپنیل به نام «البرت» در حدود چهار سالگی، یک روز صبح که صاحبش مشغول مسواک زدن دندانهایش بود، متوجه لکههای قرمز روی مسواک شد. ابتدا فکر کرد «فقط لثه حساس است» و مسواک را نرمتر کرد. اما خونریزی ادامه یافت و حتی وقتی البرت استخوانی را میجوید یا اسباببازیاش را گاز میگرفت، لکههای قرمز روی آنها دیده میشد. صاحبش نگران شد و البرت را به کلینیک آورد. دکتر رضوانی در معاینه اولیه، جرم ملایم لثه را دید، اما چیزی که توجهش را جلب کرد، رنگپریدگی لثهها و خونریزی خودبهخودی بدون التهاب شدید بود. آزمایش خون نشان داد که البرت کمبود ویتامین K به دلیل بیماری کبدی خفیف دارد — کبد او نمیتوانست فاکتورهای انعقادی را به درستی تولید کند. اگرچه در ابتدا به نظر میرسید «فقط جرم» است، اما خونریزی لثه، یک علامت هشداردهنده از یک بیماری عمیقتر بود. با تشخیص و درمان بیماری کبدی، مکمل ویتامین K، و جرمگیری ملایم، خونریزی لثه البرت در عرض چند هفته متوقف شد. این داستان یک درس بزرگ داشت: خونریزی لثه همیشه از جرم نیست؛ گاهی یک زنگ هشدار از عمق بدن است که نباید نادیده گرفته شود. در این راهنمای جامع، دکتر محمد رضوانی همه چیز درباره خونریزی لثه در سگ و گربه، از علل دهانی تا بیماریهای سیستمیک را شرح میدهد. این مقاله بخشی از راهنمای دندانپزشک حیوانات تهران و کتاب مرجع سلامت دهان است.
ویدیوی دکتر رضوانی: چه زمانی حیوان شما به مراقبت تخصصی نیاز دارد؟
📸 مشاهده ویدیو در اینستاگرام دکتر رضوانی
در این ویدیو، دکتر رضوانی به شما میگوید که چه علائمی نشان میدهد حیوان شما نیازمند معاینه تخصصی است. اگر لثههای حیوان شما هنگام مسواک زدن یا غذا خوردن خونریزی میکند، این ویدیو را از دست ندهید.
۱. خونریزی لثه: علامت، نه بیماری
خونریزی لثه (Gingival Bleeding) در حیوانات، یک علامت است، نه یک بیماری مستقل. این علامت میتواند ناشی از یک مشکل ساده و موضعی (مثل جرم خفیف) باشد یا نشانه یک بیماری جدی سیستمیک (مثل بیماری کبدی یا اختلال انعقادی). به همین دلیل، هر خونریزی لثه — حتی اگر خفیف به نظر برسد — باید جدی گرفته شود و علت آن بررسی شود.
در دهان سالم، لثه به رنگ صورتی کمرنگ، محکم و بدون التهاب است. لثه سالم هنگام مسواک زدن، جویدن غذای سفت یا لمس، خونریزی نمیکند. اگر خونریزی رخ دهد، یعنی یکی از سه اتفاق زیر افتاده است:
- التهاب لثه (ژنژیویت): بافت لثه ملتهب و پرخون شده و عروق خونی آن به راحتی با کوچکترین تحریک (مسواک، غذا، حتی لمس) پاره میشوند. این شایعترین علت است.
- اختلال در انعقاد خون: خون به دلیل کمبود فاکتورهای انعقادی، پلاکت پایین یا بیماری کبدی، به درستی لخته نمیشود. در این حالت، حتی یک زخم کوچک یا التهاب خفیف، میتواند خونریزی طولانی ایجاد کند.
- آسیب بافتی مستقیم: زخم، تومور، جسم خارجی، یا ضربه به لثه، عروق خونی را پاره میکند.
مطالعات علمی نشان میدهد که خونریزی لثه در حدود ۸۰٪ سگها و ۷۰٪ گربههای بالای ۳ سال رخ میدهد — اما در بیش از ۹۰٪ موارد، علت آن بیماری پریودنتال است. با این حال، در ۱۰٪ باقیمانده، علت میتواند یک بیماری سیستمیک جدی باشد که در صورت نادیده گرفتن، میتواند زندگی حیوان را تهدید کند. به همین دلیل، تشخیص دقیق علت، اولین و مهمترین قدم است. مقاله بیماری پریودنتال: قاتل خاموش را مطالعه کنید.
۲. علل موضعی خونریزی لثه (منشأ دهانی)
شایعترین علل خونریزی لثه، موضعی و مربوط به خود دهان هستند. این علل اغلب با معاینه دقیق و جرمگیری قابل درماناند:
۲.۱ جرم و پلاک دندانی
پلاک، لایه چسبنده باکتریها و ذرات غذا روی دندان است. اگر پلاک در عرض ۲۴ تا ۷۲ ساعت پاک نشود، با مواد معدنی بزاق ترکیب شده و به جرم سخت تبدیل میشود. جرم، سطح زبری ایجاد میکند که پلاک بیشتری جذب میکند و لثه را تحریک میکند. التهاب ناشی از جرم، باعث پرخونی لثه و خونریزی آسان میشود.
۲.۲ ژنژیویت (التهاب لثه)
ژنژیویت، التهاب لثه است که با قرمزی، تورم، و خونریزی هنگام لمس یا مسواک مشخص میشود. ژنژیویت در واقع مرحله اول بیماری پریودنتال است و اگر درمان نشود، به پریودنتیت (عفونت عمیقتر و تخریب استخوان) پیشرفت میکند.
۲.۳ پریودنتیت (بیماری پیشرفته لثه)
پریودنتیت، عفونت عمیق لثه و تخریب استخوان نگهدارنده دندان است. در این مرحله، لثه به راحتی خونریزی میکند، دندانها لق میشوند، بوی بد دهان شدید است و ممکن است چرک از خط لثه خارج شود. پریودنتیت یک بیماری جدی است که نیاز به درمان تخصصی (جرمگیری عمیق، جراحی فلپ، یا کشیدن) دارد. مقاله درمان پریودنتیت پیشرفته را مطالعه کنید.
۲.۴ استوماتیت (التهاب شدید مخاط دهان)
استوماتیت، التهاب شدید و دردناک مخاط دهان است که اغلب در گربهها (Feline Stomatitis) دیده میشود. در این بیماری، لثه، مخاط گونه و زبان به شدت ملتهب و زخمی میشوند و خونریزی خودبهخودی یا با کوچکترین تحریک رخ میدهد. استوماتیت گربهها یکی از دردناکترین بیماریهای دهانی است و اغلب نیاز به درمان تخصصی (کشیدن کامل دندانها، لیزر، داروهای سرکوبکننده ایمنی) دارد. مقاله استوماتیت گربه را مطالعه کنید.
۲.۵ زخمهای دهانی
زخمهای دهانی میتوانند در اثر ضربه (گاز گرفتن زبان، خوردن جسم سخت)، عفونت، بیماری خودایمنی (پمفیگوس)، نارسایی کلیه، یا مسمومیت رخ دهند. این زخمها خونریزیدهنده و دردناکاند و نیاز به درمان علت زمینهای دارند. مقاله بیماریهای خودایمنی دهان را مطالعه کنید.
۲.۶ تومورهای لثه و دهان
تومورهای دهانی (خوشخیم یا بدخیم) — مانند ملانوما، کارسینومای سلول سنگفرشی، فیبروسارکوم — میتوانند زخمی شوند و خونریزی کنند. هر توده یا زخم مقاوم در دهان باید توسط دامپزشک بررسی شود. مقاله جراحی تومورهای دهانی را مطالعه کنید.
۲.۷ اجسام خارجی
گیر کردن استخوان، چوب، سوزن یا سایر اجسام خارجی بین دندانها یا در لثه، میتواند باعث زخم و خونریزی شود. این وضعیت اغلب با بوی بد دهان و درد همراه است.
۲.۸ مال اکلوژن (ناهنجاری بایت)
دندانهای نامرتب میتوانند به لثه یا کام آسیب بزنند و باعث خونریزی شوند. این وضعیت در نژادهای کوچک و براکیسفالیک شایعتر است. مقاله ارتودنسی دندان سگ را مطالعه کنید.
۳. علل سیستمیک خونریزی لثه (خارج از دهان)
اگر خونریزی لثه با جرمگیری و درمانهای موضعی بهبود نیابد، یا اگر با علائم دیگری مانند رنگپریدگی لثه، کبودی، خونریزی از بینی یا مدفوع خونی همراه باشد، باید به علل سیستمیک شک کرد. این علل میتوانند جدی و حتی تهدیدکننده زندگی باشند:
۳.۱ کمبود ویتامین K
ویتامین K برای تولید فاکتورهای انعقادی ضروری است. کمبود آن میتواند به دلیل بیماری کبدی، بیماری روده (سوءجذب)، مصرف طولانیمدت آنتیبیوتیک، یا مسمومیت با ضدانعقادیها رخ دهد. علائم شامل خونریزی لثه، خونریزی از بینی، کبودی و در موارد شدید، خونریزی داخلی است. مقاله ویتامینها و سلامت دهان را مطالعه کنید.
۳.۲ بیماری کبدی
کبد مسئول تولید بسیاری از فاکتورهای انعقادی است. در بیماری کبدی (هپاتیت، سیروز، لیپیدوز)، تولید این فاکتورها کاهش مییابد و خونریزی رخ میدهد. خونریزی لثه میتواند یکی از اولین علائم بیماری کبدی باشد. مقاله ارتباط دندان و کلیه را نیز مطالعه کنید.
۳.۳ مسمومیت با ضدانعقادیها (سم موش)
سموم موش از نوع ضدانعقادی (مانند وارفارین، برودیفاکوم) با مهار ویتامین K، باعث اختلال شدید انعقاد خون میشوند. در صورت بلع مستقیم یا بلع ثانویه (خوردن موش مسموم)، حیوان دچار خونریزی داخلی و خارجی میشود. خونریزی لثه، یکی از اولین علائم است. این یک اورژانس واقعی است و نیاز به پادزهر (ویتامین K1) و درمان فوری دارد.
۳.۴ بیماری فون ویلبراند (von Willebrand Disease)
این یک بیماری ارثی اختلال انعقادی است که در برخی نژادها (مانند دوبرمن، شتلند، کورگی) شایع است. حیوانات مبتلا، خونریزی طولانی پس از جراحی، مسواک زدن یا حتی ضربه خفیف دارند. تشخیص با آزمایشهای انعقادی انجام میشود.
۳.۵ هموفیلی
هموفیلی A و B (کمبود فاکتور VIII و IX) بیماریهای ارثی نادری هستند که باعث خونریزی شدید میشوند. این بیماریها اغلب در تولهها یا حیوانات جوان تشخیص داده میشوند.
۳.۶ ترومبوسیتوپنی (کاهش پلاکت)
کاهش تعداد پلاکتها میتواند به دلیل بیماریهای خودایمنی (ITP)، عفونتها (ارلیشیوز، بابزیوز)، تومورها، یا داروها رخ دهد. علائم شامل خونریزی لثه، کبودی، خونریزی از بینی و مدفوع خونی است.
۳.۷ بیماریهای خودایمنی
بیماریهایی مانند پمفیگوس ولگاریس، لوپوس اریتماتوز، و پلیآرتریت میتوانند به لثه و مخاط دهان حمله کنند و باعث زخم و خونریزی شوند. مقاله بیماریهای خودایمنی دهان را مطالعه کنید.
۳.۸ نارسایی کلیه
در نارسایی مزمن کلیه، مواد سمی در خون تجمع مییابند و میتوانند به لثه و مخاط دهان آسیب بزنند. همچنین، نارسایی کلیه میتواند با کاهش پلاکت و اختلال انعقادی همراه باشد. مقاله ارتباط دندان و کلیه را مطالعه کنید.
۳.۹ کمبود ویتامین C (نادر در سگ و گربه)
برخلاف انسان، سگها و گربهها ویتامین C را در کبد تولید میکنند و کمبود واقعی نادر است. اما در شرایط خاص (استرس شدید، بیماری کبدی، رژیم غذایی نامناسب)، ممکن است کمبود رخ دهد و خونریزی لثه ایجاد کند. مقاله ویتامینها و سلامت دهان را مطالعه کنید.
۴. جدول خلاصه: علل خونریزی لثه و علائم کلیدی
| علت | علائم دهانی | علائم سیستمیک | درمان |
|---|---|---|---|
| جرم / ژنژیویت | قرمزی، تورم لثه، خونریزی با مسواک | ندارد | جرمگیری + مسواک منظم |
| پریودنتیت | خونریزی خودبهخودی، لق شدن دندان، بوی بد | ندارد (در مراحل اول) | جرمگیری عمیق، جراحی، کشیدن |
| استوماتیت گربه | التهاب شدید، زخم، درد، امتناع از غذا | کاهش وزن، بیحالی | کشیدن کامل دندان، لیزر، دارو |
| کمبود ویتامین K | خونریزی خودبهخودی، لثه رنگپریده | کبودی، خونریزی بینی | مکمل ویتامین K، درمان علت |
| بیماری کبدی | خونریزی، بوی بد دهان | یرقان، بیحالی، کاهش وزن | درمان کبدی، مکمل |
| مسمومیت ضدانعقادی | خونریزی شدید، کبودی لثه | خونریزی داخلی، ضعف | ویتامین K1، انتقال خون (اورژانس) |
| فون ویلبراند / هموفیلی | خونریزی طولانی پس از مسواک/جراحی | کبودی، خونریزی بینی | درمان حمایتی، انتقال خون |
| ترومبوسیتوپنی | خونریزی خودبهخودی، کبودی | خونریزی بینی، مدفوع خونی | درمان علت، داروهای ایمنی |
| بیماری خودایمنی | زخم، خونریزی، التهاب | ضایعات پوستی، بیحالی | داروهای سرکوبکننده ایمنی |
| نارسایی کلیه | زخم دهانی، خونریزی | افزایش تشنگی، کاهش وزن | درمان کلیوی، مراقبت حمایتی |
۵. علائم هشداردهنده: چه زمانی باید نگران شوید؟
اگر حیوان شما هر یک از این علائم را دارد، باید فوراً به دامپزشک مراجعه کنید:
- خونریزی خودبهخودی لثه بدون مسواک زدن یا تحریک.
- خونریزی طولانی پس از مسواک زدن یا جراحی (بیش از ۱۰ دقیقه).
- لثههای رنگپریده، کبود یا سفید.
- خونریزی از بینی همراه با خونریزی لثه.
- کبودیهای خودبهخودی روی پوست یا مخاط.
- مدفوع خونی یا سیاه (ملنا).
- ادرار خونی.
- استفراغ خونی.
- تورم صورت یا زیر فک.
- بوی بد دهان شدید که با مسواک بهبود نمییابد.
- لق شدن دندانها یا دندانهای از دست رفته.
- بیحالی، ضعف، یا کاهش وزن.
- یرقان (زردی مخاط، چشم یا پوست) — نشانه بیماری کبدی.
- افزایش تشنگی و ادرار — نشانه بیماری کلیوی یا دیابت.
توجه داشته باشید که این علائم میتوانند نشانه بیماریهای دیگر مانند پریودنتال، خودایمنی دهان یا مسمومیت خانگی نیز باشند. تشخیص دقیق نیازمند معاینه دامپزشک و آزمایش است. مقاله ۱۰ علامت هشداردهنده دندانپزشکی را مطالعه کنید.
۶. تشخیص تخصصی خونریزی لثه
تشخیص علت خونریزی لثه، نیازمند یک رویکرد گامبهگام است. برخلاف انسان که میتواند علائم خود را بیان کند، حیوانات به معاینه تخصصی و آزمایشهای دقیق نیاز دارند. پروتکل تشخیصی معمولاً شامل مراحل زیر است:
پروتکل تشخیص خونریزی لثه در حیوانات
۷. گزینههای درمانی خونریزی لثه
درمان خونریزی لثه، بستگی به علت زمینهای دارد. در این بخش، گزینههای اصلی درمان را برای علل موضعی و سیستمیک مرور میکنیم:
۷.۱ درمان علل موضعی
- جرمگیری حرفهای: حذف جرم بالا و زیر لثه با اولتراسونیک و پالیش. این درمان برای ژنژیویت و پریودنتیت خفیف تا متوسط ضروری است. مقاله راهنمای جرمگیری حرفهای را مطالعه کنید.
- جرمگیری عمیق و جراحی فلپ: در پریودنتیت پیشرفته، برای دسترسی به پاکتهای عمیق و بازسازی بافت. مقاله درمان پریودنتیت پیشرفته را مطالعه کنید.
- کشیدن دندان: در موارد غیرقابل نجات (پریودنتیت شدید، تومور، شکستگی ریشه).
- درمان استوماتیت: در گربهها، کشیدن کامل دندانها (Full Mouth Extraction) مؤثرترین درمان است. در موارد خاص، از لیزر، داروهای سرکوبکننده ایمنی (سیکلوسپورین، پردنیزولون) و رژیم غذایی مخصوص استفاده میشود. مقاله استوماتیت گربه را مطالعه کنید.
- مسکن و دهانشویه: برای کاهش درد و التهاب. دهانشویههای مخصوص حیوانات (حاوی کلرهگزیدین رقیق یا آنزیمهای طبیعی) میتوانند به کاهش پلاک و التهاب کمک کنند.
- اصلاح رژیم غذایی: غذای نرم در دوران بهبودی، و سپس رژیم غذایی متعادل با کیبل مناسب برای سلامت لثه.
۷.۲ درمان علل سیستمیک
- کمبود ویتامین K: مکمل ویتامین K (خوراکی یا تزریقی). در موارد شدید، انتقال پلاسمای تازه.
- بیماری کبدی: درمان بیماری زمینهای (رژیم غذایی مخصوص کبد، داروهای محافظ کبد، مکملها). مقاله ارتباط دندان و کلیه را مطالعه کنید.
- مسمومیت ضدانعقادی: تجویز ویتامین K1 به مدت چند هفته، انتقال خون در موارد شدید. این یک اورژانس واقعی است.
- فون ویلبراند / هموفیلی: درمان حمایتی، انتقال خون یا فاکتورهای انعقادی در صورت نیاز، پیشگیری از ضربه و جراحی غیرضروری.
- ترومبوسیتوپنی: درمان علت (داروهای ایمنی در ITP، آنتیبیوتیک در عفونت)، انتقال پلاکت در موارد بحرانی.
- بیماری خودایمنی: داروهای سرکوبکننده ایمنی (پردنیزولون، سیکلوسپورین، آزاتیوپرین)، مراقبت حمایتی. مقاله بیماریهای خودایمنی دهان را مطالعه کنید.
- نارسایی کلیه: درمان کلیوی (مایعدرمانی، رژیم غذایی مخصوص کلیه، داروهای کنترل فسفات).
نکته مهم: خونریزی لثه در حیوانات با علل سیستمیک، میتواند نشانه یک بیماری جدی باشد. هرگز خونریزی لثه را به «حساسیت لثه» یا «جرم ساده» نسبت ندهید. تشخیص زودهنگام و درمان علت زمینهای، میتواند جان حیوان شما را نجات دهد.
۸. پیشگیری از خونریزی لثه در حیوانات
پیشگیری از خونریزی لثه، اغلب از طریق پیشگیری از بیماریهای دهانی و شناسایی زودهنگام بیماریهای سیستمیک امکانپذیر است. با رعایت این پروتکل هفتگانه، میتوانید خطر خونریزی لثه را در حیوان خود کاهش دهید:
پروتکل هفتگانه پیشگیری از خونریزی لثه
۹. نقش صاحب حیوان در تشخیص زودهنگام
صاحب حیوان، اولین کسی است که میتواند علائم خونریزی لثه را تشخیص دهد. در طول مسواک زدن یا معاینه خانگی، به این نکات توجه کنید:
- رنگ لثه: لثه سالم، صورتی کمرنگ است. قرمزی، کبودی یا رنگپریدگی، نشانه مشکل است.
- خونریزی با مسواک: اگر مسواک بعد از هر بار مسواک زدن لکه قرمز دارد، این یک علامت هشداردهنده است.
- خونریزی با غذا: اگر حیوان هنگام جویدن غذای سفت یا اسباببازی، خونریزی میکند، باید بررسی شود.
- بوی بد دهان: بوی بد پایدار که با مسواک بهبود نمییابد، میتواند نشانه پریودنتیت یا بیماری سیستمیک باشد.
- تغییر رفتار: اگر حیوان از خوردن غذای سفت امتناع میکند یا با یک طرف دهان میجود، ممکن است درد داشته باشد.
- تغییرات پوستی یا مخاطی: کبودی، یرقان، رنگپریدگی — همه باید بررسی شوند.
توصیه دکتر رضوانی: «هیچوقت خونریزی لثه را دستکم نگیرید. اگر بیش از دو هفته ادامه دارد، یا با علائم دیگری مانند کبودی یا رنگپریدگی همراه است، حتماً به دامپزشک مراجعه کنید. تشخیص زودهنگام، میتواند جان حیوان شما را نجات دهد.»
۱۰. سوالات متداول درباره خونریزی لثه در حیوانات
۱. خونریزی لثه در سگ و گربه چقدر شایع است؟
خونریزی لثه در حدود ۸۰٪ سگها و ۷۰٪ گربههای بالای ۳ سال رخ میدهد. در بیش از ۹۰٪ موارد، علت آن بیماری پریودنتال است. اما در ۱۰٪ باقیمانده، علت میتواند یک بیماری سیستمیک جدی (مثل بیماری کبدی، اختلال انعقادی، یا مسمومیت) باشد.
۲. آیا خونریزی لثه هنگام مسواک زدن طبیعی است؟
خیر، خونریزی لثه هنگام مسواک زدن طبیعی نیست. لثه سالم نباید خونریزی کند. اگر مسواک بعد از هر بار مسواک زدن لکه قرمز دارد، این نشانه التهاب لثه (ژنژیویت) یا مشکل دیگری است که باید بررسی شود. مسواک زدن را متوقف نکنید — برعکس، با مسواک نرمتر و تکنیک صحیح، التهاب کاهش مییابد.
۳. آیا خونریزی لثه میتواند نشانه بیماری کبدی باشد؟
بله، خونریزی لثه میتواند یکی از اولین علائم بیماری کبدی باشد. کبد مسئول تولید فاکتورهای انعقادی است و در بیماری کبدی، تولید این فاکتورها کاهش مییابد. اگر خونریزی لثه با رنگپریدگی، یرقان، بیحالی یا کاهش وزن همراه است، باید فوراً به دامپزشک مراجعه کنید.
۴. آیا مسواک زدن میتواند خونریزی لثه را بدتر کند؟
برعکس، مسواک زدن منظم با تکنیک صحیح، التهاب لثه را کاهش میدهد و خونریزی را متوقف میکند. اما اگر مسواک خیلی سخت باشد یا تکنیک اشتباه باشد، میتواند به لثه آسیب بزند. از مسواک نرم یا انگشتی استفاده کنید و حرکات دایرهای ملایم انجام دهید. مقاله پروتکل ۱۴ روزه مسواک را مطالعه کنید.
۵. اگر حیوانم خونریزی لثه دارد، چه کار کنم؟
اول، خونریزی را با گاز استریل کنترل کنید. سپس با دامپزشک تماس بگیرید. اگر خونریزی خودبهخودی است یا با کبودی، رنگپریدگی، یا خونریزی از بینی همراه است، فوراً به کلینیک بروید. هرگز خودسرانه دارو یا مکمل ندهید. تشخیص علت، اولین قدم است.
۶. آیا خونریزی لثه در گربهها شایعتر از سگهاست؟
نه دقیقاً. خونریزی لثه در گربهها نیز شایع است (حدود ۷۰٪ گربههای بالای ۳ سال)، اما علل متفاوتی دارد. در گربهها، استوماتیت (التهاب شدید مخاط دهان) و FORL (ضایعات تحلیلدهنده دندان) از علل مهم خونریزی لثه هستند. مقاله استوماتیت گربه و FORL گربه را مطالعه کنید.
۷. آیا خونریزی لثه با تغذیه بهتر میشود؟
بله، تا حدی. رژیم غذایی متعادل با ویتامینهای کافی (بهویژه K، C و گروه B) و مواد معدنی (کلسیم، فسفر) میتواند سلامت لثه را تقویت کند. اما اگر خونریزی ناشی از جرم یا بیماری سیستمیک باشد، تغذیه به تنهایی کافی نیست و نیاز به درمان تخصصی است.
۸. چگونه برای حیوانم نوبت معاینه بگیرم؟
از ربات هوشمند DrRezvaniBot در پیامرسان بله استفاده کنید یا به صفحه نوبتدهی آنلاین مراجعه کنید. لطفاً هنگام نوبتگیری، علائم حیوان (خونریزی لثه، کبودی، بیحالی) را ذکر کنید تا توجه ویژهای شود.
خونریزی لثه، همیشه از جرم نیست. اگر بیش از دو هفته ادامه دارد، با کبودی یا رنگپریدگی همراه است، یا با مسواک بهبود نمییابد، حتماً به دامپزشک مراجعه کنید. تشخیص زودهنگام، میتواند جان حیوان شما را نجات دهد.
💬 نظرات کاربران
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفری باشید که نظر میدهید!